Skip to content

Mas’uliyatli sun’iy intellektdan uning poydevorigacha

Sun’iy intellekt masalasining ikki jihati bir sahnada muhokama qilinishi lozim. Birinchisi – mas’uliyatli sun’iy intellekt. Pul va moliyaviy xizmatlar tobora raqamlashtirilayotgan bir sharoitda avtomatlashtirish bilan bog‘liq xatarlar ham ortib bormoqda. Bular qatoriga modellar faoliyatidagi nosozliklar, firibgarlik, shaxsni identifikatsiya qilish va autentifikatsiya tizimlarining sun’iy intellektga asoslangan aldov usullari orqali sezilmas darajada zaiflashtirilishi kiradi. Ikkinchisi esa – ushbu texnologiyalar tayanadigan infratuzilma. Ya’ni, intellektual iqtisodiyot faoliyat yuritadigan hisoblash quvvatlari (compute), bulutli texnologiyalar (cloud), ma’lumotlar infratuzilmasi va davlatning raqamli platformalari – asosdagi yarimo‘tkazgichlardan (silicon) tortib, yuqori qatlamdagi raqamli identifikatsiya va ma’lumotlar tizimlarigacha bo‘lgan butun ekotizim. Panel ishtirokchilari bu ikki jihatni bevosita o‘zaro bog‘laydi, negaki siz boshqarmaydigan infratuzilmaga ishonch yo‘q, o‘zingiz ma’lum darajada egalik qilmaydigan tizimlarni esa boshqara olmaysiz. Markaziy Osiyo uchun amaliy savol shuki, chegaralar qayerdan o‘tadi, davlat nimani nazorat qilishi kerak (ma’lumotlar, shaxsni tasdiqlash), nimani global miqyosda xavfsiz jalb qila oladi (hisoblash quvvatlari, bulutli texnologiyalar) va iqtisodiyot tayangan tizimlar ustidan suveren nazoratni saqlagan holda jahon texnologiyalariga qanday ochiq qolish mumkin.